Uyu muhango wabaye ku wa 15 Ugushyingo 2026, ku cyicaro gikuru cy’iyi kaminuza i Masoro mu Mujyi wa Kigali. Ni ku nshuro ya 32 AUCA yari itanze impamyabumenyi.

Abazihawe barimo 793 basoje icyiciro cya kabiri cya kaminuza mu mashami arimo Iyobokamana, Uburezi, Ikoranabuhanga, Ubuforomo n’Imari. Abandi 163 basoje icyiciro cya gatatu cya kaminuza mu mashami atatu.

Barimo Abanyarwanda n’abanyeshuri bo mu bindi bihugu 19 byo muri Afurika.

Mu butumwa yabagejejeho, Minisitiri w’Uburezi, Joseph Nsengimana, yabasabye kurangwa n’ubunyangamugayo, gukora akazi kabo neza no gukoresha ubumenyi bahawe mu gushakira ibisubizo ibibazo byugarije sosiyete.

Yagaragaje ko iterambere ry’ikoranabuhanga n’ubwenge bw’ubukorano (AI) rihindura uburyo abantu bakora, ariko ko ridashobora gusimbura indangagaciro no kwirengera inshingano.

Ati “Ubwenge Buhangano bushobora kudufasha gufata ibyemezo, ariko ntibushobora kwirengera ingaruka z’amahitamo yacu. Ikoranabuhanga rishobora gutuma turushaho gutanga umusaruro, ariko ntirishobora kugena icyiza n’ikibi.”

Minisitiri Nsengimana yasobanuye ko ubunyangamugayo butagarukira ku kwirinda uburiganya cyangwa kubahiriza amategeko, ahubwo ko busaba guhitamo gukora igikwiye no mu gihe nta muntu ubireba.

Yibukije abasoje amasomo ko impamyabumenyi zishobora kubafungurira amarembo ku isoko ry’umurimo, ariko imyitwarire yabo akaba ari yo igena icyizere bagirirwa.

Ati “Impamyabumenyi zanyu zishobora kubafungurira amarembo, ariko imyitwarire yanyu ni yo izagena niba abantu bashobora kubagirira icyizere nyuma yo kuyinjiramo.”

Yabasabye kandi kudapimira intsinzi yabo ku mafaranga bazinjiza, imyanya y’ubuyobozi bazageraho cyangwa icyubahiro bazagira, ahubwo bakareba uruhare bazagira mu guteza imbere imibereho y’abandi.

Yagaragaje ko kugera ku ntego z’u Rwanda zikubiye mu Cyerekezo 2050 bizashingira ku ruhare rw’abaturage, by’umwihariko urubyiruko rufite ubumenyi n’ubushobozi bwo guhanga ibisubizo.

Yavuze ko abarangije muri AUCA bashobora gutanga umusanzu mu burezi, ubuvuzi, ikoranabuhanga, ubushakashatsi, ubucuruzi no guhanga imirimo.

Umuyobozi Mukuru wa AUCA, Dr. Nizeyimana Pacifique, yashimiye abasoje amasomo, abibutsa ko bakwiye gukoresha ubumenyi bahawe mu guhindura imibereho y’abantu.

Yashimangiye ko uburezi budakwiye kubigisha gusa ibyo batekereza, ahubwo bukwiye no kubatoza uburyo bwo gutekereza no gusesengura.

Ati “Isi ikeneye abantu bashobora gushidikanya ku byo basanzwe bafata nk’ukuri, gusesengura ibimenyetso, gukemura ibibazo ndetse no guhanga ibitekerezo bishya.”

Umuyobozi w’Icyubahiro wa AUCA, Dr. Blasious Ruguri, yavuze ko Afurika n’Isi muri rusange bikeneye abanyamwuga bashoboye, ba rwiyemezamirimo bafite indangagaciro, abayobozi bazirikana inshingano zabo n’abashakashatsi bashakira ibisubizo ibibazo byugarije sosiyete.

Yashimangiye ko kugira ubumenyi gusa bidahagije, ahubwo ko bugomba kujyana n’ubunyangamugayo no gukora akazi kanoze.

Ati “Mwibuke ko ubunyangamugayo ari bwo bugena amahame tugenderaho, mu gihe gukora ibintu ku rwego rwo hejuru ari byo bigena ireme ry’umusanzu dutanga.”

Yagaragaje ko AUCA ifite intego yo gutanga uburezi bufite ireme, bushingiye ku ndangagaciro za gikristu, butegura abanyeshuri kugira uruhare mu iterambere ry’Isi.

Niyigena Claire, wahawe impamyabumenyi y’icyiciro cya kabiri cya kaminuza mu bijyanye n’ikoranabuhanga, yavuze ko azakoresha ubumenyi yahawe mu kwiteza imbere no guteza imbere sosiyete, by’umwihariko ashishikariza abakobwa kwiga ikoranabuhanga.