00:00:00 IGIHE NETWORK KN KINYARWANDA EN ENGLISH FR FRANCAIS

Karongi: Ubusumbane mu biciro by’umusaruro wa kawa bugiye gukurwaho

Yanditswe na Nsanzimana Erneste
Kuya 23 Ukwakira 2021 saa 09:15
Yasuwe :
0 0

Abahinzi ba kawa bo mu Karere ka Karongi, binubiraga ko bategekwa kugurisha umusaruro wabo ku nganda zitanga make kandi hari izitanga menshi, ubuyobozi burabizeza ko ubutaha nta busumbane bw’ibiciro buzongera kubaho.

Muri aka karere hari inganda nyinshi zitunganya umusaruro wa kawa. Akarere kahaye buri ruganda igice rugomba gukuramo umusaruro rutunganya aribyo bita ‘zoning’. Abahinzi bavuga ko zoning ituma uruganda rushyiraho igiciro rwishakiye kuko ruba ruzi ko umuturage adafite uburenganzira bwo kugurisha umusaruro we ku nganda zishyura menshi.

Simbarikure Paul, umuhinzi wa kawa ufite ibiti birenga ibihumbi bitatu avuga ko inganda zitagura umusaruro wa kawa ku giciro kimwe, kandi bakaba batemerewe kugurisha umusaruro wabo ku nganda zibishyura amafaranga menshi.

Ati “Inganda za kawa ntabwo zigura umusaruro ku biciro bihwanye, hari uruganda usanga rugura kuri 300Frw ku kilo cya kawa y’igitumbwe, ahandi ugasanga ni 400 cyangwa 500. Twabaza abo mu nganda bati ‘ntabwo mwemerewe kujyana ikawa ahandi kubera zone murimo’”.

Uyu muhinzi uhagarariye abahinzi ba kawa muri zone ya Mpembe mu Murenge wa Gishyita asaba ko zoning yakurwaho cyangwa inganda zose zigatekwa kugura umusaruro ku giciro kimwe.

Ati “Nyir’uruganda iyo umuhaye gukorera mu gace runaka agura uko abyumva, ugasanga nk’abahinzi turahomba. Kuva twabona uruganda i Mpembe nta nyungu n’imwe twigeze tubona. Turi mu gihugu kimwe, niba hari umushoramari waje kugura umusaruro twakabaye natwe dufata amafaranga nk’ayo abandi. Niba badashoboye gukurikirana abo bahaye inganda ngo baduhere ku giciro nk’icy’abandi numva zoning yavaho, umuturage akajya agurisha kawa ye ku ruganda ruramuha menshi.”

Nshimiyimana Salomon, Visi Perezida wa koperative twongere kawa yacu avuga ko ba nyiri inganda bita ku nyungu zabo ntibarebe ku muhinzi.

Ati “Zoning yaje tuziko igiye gukemura impaka ariko yaje ikumira umuhinzi imubuza kujyana ikawa ye ku rundi ruganda rumuha igiciro kiri hejuru”.

Mu gihembwe cy’ihinga gishize mu murenge wa Gishyita kawa y’igitumbwe yari ku 300F ku kilo, mu gihe mu karere ka Nyamasheke baturanye yari kuri 670F ku kilo.

Nshimiyimana ati “Banga ko tuzijyanayo bitwaje zoning, bakazana igitugu ku muturage, kandi zoning yaje umuturage yaramaze gutera ikawa ye”

Umuyobozi w’uruganda rwa kawa mu Murenge wa Twumba, Habimana Emmanuel, asaba ko inganda zategekwa gutanga igiciro kimwe ariko hakanashwa uko kawa yakwiyongera.

Ati “Umusaruro tubona ntabwo uhagije uruganda ruramutse rubona umusaruro uhagije ntabwo rwajya gushakisha umusaruro hirya no hino”.

Umuyobozi w’ishami ry’ubuhinzi n’umutungo kamere mu Karere ka Karongi, Anastase Gahutu Mbabariye avuga ko bumvikanye n’inganda ko ubutaha zose zizatanga igiciro kimwe.

Ati “Inganda zose twumvikanye ko igiciro kizaba ari kimwe, bazakorera ku giciro kimwe kugira ngo birusheho kugenda neza. Zoning yagiye mu rwego rwo gukemura ibibazo by’amakimbirane n’akajagari byagaragaraga mu buhinzi bwa kawa”.

Akarere ka Karongi kihaye intego yo gusazura ibiti bya kawa bishaje, no kongera ubuso buhinzeho kawa, mu rwego rwo kongera kawa mu bwinshi no mu bwiza.

Umwaka ushize w’imihigo aka karere kabonye toni 550 za kawa yumye, uyu mwaka intego ni ukugera kuri toni 600 kandi bafite icyizere ko uyu muhigo bazawesa.

Abahinzi ba kawa bari babangamiwe no gutegekwa aho bagurisha umusaruro bagiye gusubizwa

Kwamamaza

Kwamamaza

Kwamamaza

TANGA IGITEKEREZO

AMATEGEKO AGENGA IYANDIKA RY'IGITEKEREZO CYAWE
Kwamamaza

Special pages
. . . . . .